Quạt Trần Cho Phòng Tranh, Gallery: Làm Mát Mà Không Ảnh Hưởng Trưng Bày

Trong phòng tranh, phòng trưng bày hay gallery, mọi thứ trên trần đều có thể trở thành thứ gây xao nhãng: một chiếc quạt quá nổi, một bóng cánh lướt qua bức tranh, một luồng gió làm tấm vải trưng bày khẽ lay. Nhưng không gian triển lãm lại thường đông người vào ngày khai mạc, nóng và bí. Quạt trần phòng trưng bày vì vậy phải được chọn theo một tiêu chí khác hẳn nhà ở: càng ít bị chú ý càng tốt, mà vẫn đủ làm mát. Bài viết này đi vào cách chọn và bố trí, trong loạt hướng dẫn chọn quạt trần cho từng không gian.

Gallery Cần Quạt Trần Ở Mức Nào?

Phần lớn phòng tranh đã có điều hòa để giữ nhiệt độ ổn định cho tác phẩm. Quạt trần không thay điều hòa mà giúp khí lạnh lan đều hơn, nhất là ở những phòng dài, trần cao, nơi khí nóng hay đọng lại phía trên. Ở các không gian trưng bày mở như sảnh triển lãm, phòng trưng bày gốm, đồ thủ công trong nhà phố, quạt trần đôi khi là thiết bị làm mát chính.

Điều cần nhớ là gió quạt trần nên chạy nhẹ và đều. Tác phẩm giấy, tranh lụa, tranh sơn dầu không ưa luồng gió thổi trực tiếp liên tục, vì vậy quạt chỉ nên đảo không khí ở mức vừa đủ, không phải để tạo gió mạnh như phòng khách gia đình.

Chọn Quạt Trần Phòng Trưng Bày Không Lấn Át Tác Phẩm

Với gallery tường trắng, trần trắng, lựa chọn tốt nhất thường là quạt cùng màu trần, thân mỏng, dáng tối giản. FY533 màu trắng ba cánh, sải 1,27 m, thân cao 30 cm, hoặc FY586 màu trắng năm cánh lá, sải 1,37 m, là hai mẫu gần như "biến mất" trên nền trần. Không nên chọn quạt có đèn chùm, chi tiết pha lê hay thân mạ bóng, vì chúng kéo ánh nhìn của người xem lên trần thay vì lên tường.

Với phòng trưng bày đồ gỗ, gốm, tranh sơn mài, không gian thường có tông ấm hơn. Khi đó quạt màu đồng cát hoặc thân tối cánh vân gỗ lại hợp hơn màu trắng. Nguyên tắc vẫn là quạt phải cùng tông với trần hoặc với vật liệu chủ đạo của phòng, không tạo thêm một điểm nhấn mới.

Nên ưu tiên quạt không đèn. Ánh sáng trong gallery đã được thiết kế riêng với ray đèn rọi, nhiệt độ màu và góc chiếu tính toán theo từng tác phẩm. Một nguồn sáng trắng đặt giữa trần chỉ làm hỏng bố cục ánh sáng đó.

Đèn Rọi Và Bóng Cánh Quạt

Đây là lỗi dễ gặp nhất khi lắp quạt trong phòng tranh. Hệ đèn ray rọi lên tường thường đặt cách tường khoảng một đến một mét rưỡi. Nếu quạt nằm gần đó, cánh quay sẽ cắt qua chùm sáng và tạo những vệt bóng chạy liên tục trên mặt tranh. Người xem có thể không nói ra, nhưng sẽ thấy khó chịu và không đứng lâu trước tác phẩm.

Cách tránh là đặt quạt ở trục giữa phòng, xa ray đèn, sao cho đường từ bóng đèn tới bức tranh không bao giờ đi qua vòng quay của cánh. Trước khi khoan trần, nên bật thử hệ đèn và đánh dấu các vùng chùm sáng đi qua, rồi chọn vị trí quạt nằm ngoài các vùng đó. Cùng một nguyên tắc này cũng được áp dụng khi bố trí quạt trong cửa hàng có nhiều đèn rọi, như trong bài quạt trần cho showroom, cửa hàng.

Phòng Trưng Bày Trần Cao

Nhiều gallery được cải tạo từ nhà kho, xưởng cũ hoặc nhà phố thông tầng, trần cao bốn năm mét trở lên. Ở đây, nếu treo quạt sát trần thì gió gần như không xuống tới người xem. Cần dùng ty nối để hạ quạt xuống khoảng 2,7–3 m, nhưng cũng không nên hạ quá thấp vì quạt sẽ lọt vào tầm nhìn ngang tầm tranh. Sải cánh lớn hơn, khoảng 1,42–1,52 m, giúp phủ gió rộng mà không cần quá nhiều quạt. Cách tính độ dài ty và tỷ lệ quạt với trần có trong bài quạt trần cho không gian trần cao, thông tầng.

Độ Ẩm Và Nhiệt Độ Cho Tác Phẩm

Với tranh và đồ trưng bày nhạy cảm, độ ẩm ổn định quan trọng không kém nhiệt độ. Quạt trần giúp không khí lưu thông, hạn chế những góc ẩm đọng hơi nước, nhất là vào mùa nồm ở miền Bắc. Tuy vậy, kiểm soát độ ẩm vẫn là việc của điều hòa và máy hút ẩm. Quạt chỉ nên chạy ở cấp thấp, liên tục trong giờ mở cửa, thay vì bật mạnh rồi tắt. Cách quạt trần phối hợp với điều hòa để khí lạnh lan đều được giải thích trong bài quạt trần trong phòng điều hòa.

Ở khu trưng bày tác phẩm treo bằng dây, vải, giấy mỏng hoặc mô hình nhẹ, nên đặt quạt cách xa hơn hoặc tắt hẳn quạt ở khu đó. Một chuyển động nhỏ của tác phẩm cũng làm người xem để ý.

Ngày Khai Mạc Đông Người

Những buổi khai mạc, phòng tranh có thể đông gấp nhiều lần ngày thường, không khí nóng lên rất nhanh. Nên chia quạt thành nhiều nhóm điều khiển: ngày thường chỉ bật vài quạt ở cấp thấp, ngày đông khách bật toàn bộ và tăng thêm một hai cấp. Điều khiển từ xa nên giao cho một người quản lý để không ai vô tình tăng gió quá mạnh.

Một chiếc quạt trần đúng nghĩa cho phòng tranh là chiếc quạt mà khách tham quan ra về không nhớ là đã thấy nó. Chọn màu theo trần, ưu tiên không đèn, đặt xa ray đèn rọi và cho chạy nhẹ, gallery sẽ mát hơn mà tác phẩm vẫn là nhân vật chính.